6502 SAYILI YENİ TÜKETİCİNİN KORUNMASI HAKKINDA KANUN KAPSAMINDA MESAFELİ SÖZLEŞMELERDE CAYMA HAKKI (NİSAN 2014)

4077 sayılı Eski Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'da ("ETKHK") düzenlenen mesafeli sözleşmeler, 6502 sayılı Yeni Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ("YTKHK") kapsamında daha geniş olarak düzenlenmiş olup tüketici lehine birçok yeni düzenlemeyi içermektedir. 28.11.2013 tarihinde kabul edilerek yasalaşan 6502 sayılı YTKHK, Resmi Gazete 'de yayımlanmış olup yayım tarihinden itibaren 6 (altı) ay sonra, diğer bir ifadeyle 28.05.2014 tarihinde, yürürlüğe girecektir.

Yeni Kanun'un 48'nci Maddesi'nde düzenlenen mesafeli sözleşmelerde cayma hakkına ilişkin tüketici lehine yeni düzenlemeler yer almaktadır. Bunlardan en önemlisi; ETKHK' da tüketicinin cayma süresi 7 (yedi) gün olarak düzenlenirken YTKHK ile bu sürenin tüketici lehine arttırılarak 14 güne çıkarılmasıdır.

4077 sayılı ETKHK' un "Mesafeli Sözleşmeler" başlıklı 9/A Maddesi'nde cayma hakkı süresine ilişkin bir hüküm mevcut olmayıp bu husus, ilgili kanun kapsamında çıkarılan ve 06.03.2011 tarihli, 27866 sayılı Resmi Gazete 'de yayımlanan "Mesafeli Sözleşmelere Dair Yönetmelik" ile düzenlenmiştir. İlgili Yönetmeliğin 7'nci maddesi uyarınca mesafeli sözleşmelerde tüketici, 7 (yedi) gün içerisinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahiptir. YTKHK' da ise Eski Kanun'daki cayma süresi 14 (on dört) güne çıkarılmış olup Madde 48/4 uyarınca tüketiciler, herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin 14 (on dört) gün içerisinde mesafeli sözleşmelere ilişkin cayma hakkını kullanabilecektir. Cayma hakkının kullanıldığına dair bildirimin bu süre içerisinde satıcı veya sağlayıcıya yönetilmiş olması yeterli olacaktır. Ek olarak, tüketici, cayma hakkı süresi içinde malın mutat kullanımı sebebiyle meydana gelen değişiklik ve bozulmalardan sorumlu olmayacaktır.

6502 sayılı YTKHK, tüketicinin satıcı veya sağlayıcı tarafından bilgilendirilmesi hususuna had safhada önem vermiş, satıcı veya sağlayıcıyı cayma hakkı konusunda tüketicinin bilgilendirildiğini ispat etmekle yükümlü kılmıştır. Bu kapsamda, satıcı veya sağlayıcının tüketicileri ne şekilde bilgilendireceği hususu yönetmeliklerde detaylı bir şekilde düzenlenmektedir. Yine, YTKHK uyarınca Eski Kanun'dan farklı olarak tüketici, cayma hakkı konusunda gerektiği şekilde bilgilendirilmezse cayma hakkını kullanmak için 14 (on dört) günlük süre ile bağlı olmayacaktır. Ancak, her halükarda bu süre cayma süresinin bittiği tarihten itibaren 1 (bir) yıl içerisinde sona erecektir.

YTKHK kapsamında, mesafeli sözleşmelere ilişkin olarak tüketici lehine getirilen değişikliklerden bir diğeri ise sözleşme konusu edimin yerine getirilmemesi durumunda tüketiciye sağlanan haklardır. Bu kapsamda, satıcı veya sağlayıcının, tüketicinin siparişinin kendisine ulaştığı andan itibaren taahhüt edilen süre içinde edimini yerine getirmesi gerekmekte olup, mal satışlarında bu süre her halükarda 30 (otuz) günü geçemeyecektir. Eski Kanun'da, tüketiciye daha önceden yazılı olarak bildirmek koşulu ile bu 30 (otuz) günlük süre en fazla 10 (on) gün uzatılabilirken Yeni Kanun'da 30 (otuz) günlük kesin bir süre öngörülmektedir. Ayrıca, YTKHK' da ETKHK' dan farklı olarak satıcı/sağlayıcının öngörülen süre içerisinde edimini yerine getirmemesi müeyyideye bağlanmış olup tüketiciye sözleşmeyi feshetme hakkı tanınmıştır.

Mesafeli sözleşmelerde, kapsam dışı sözleşmeler, tüketici ile satıcı ve sağlayıcının hak ve yükümlülükleri, cayma hakkı, bilgilendirme yükümlülüğü, teslimat ile diğer uygulama usul ve esasları yönetmelik ile belirlenecektir. Ancak, 6502 sayılı YTKHK kapsamında ilgili hususlara ilişkin herhangi bir yönetmelik halihazırda yayımlanmamıştır. Bu nedenle, YTKHK' da öngörülen yönetmelikler yürürlüğe girinceye kadar, 4077 sayılı ETKHK 'a dayanılarak çıkartılan Mesafeli Satışlara Dair Yönetmeliğin, YTKHK' a aykırı olmayan hükümleri uygulanmaya devam edecektir.

İlgili yönetmelik yayımlandığı takdirde bu yönetmeliğin kapsamı hakkında gereken bilgilendirme yapılacaktır.